«NXplorers: Жасыл ұрпақ бәйгесі» республикалық экологиялық жобалар байқауы
8–10-сынып оқушыларына арналған (2026 жылдан бастап — 9-сынып білім алатын колледждердің 1–2-курс студенттеріне де арналған).
Мемлекеттік жалпы білім беретін мектептердің педагогтеріне арналған — тек NXplorers тренері сертификаты болған жағдайда.
Мақсаты — NXthinking әдістемесі негізінде экологиялық жоба әзірлеу және оны қорғау.
*Кестені солға қарай сырғытыңыз
Бағалау критерийлері
  • Мәселенің өзектілігі
  • NXplorers әдістемесін дұрыс қолдану
  • Ұсынылған шешімнің жан-жақты әзірленуі
  • Тәсілдің бірегейлігі
  • Жобаны қорғаудың сенімділігі
  • Командалық жұмыс
  • Жобаны кеңейту әлеуеті
  • Жобаның тұрақтылығы
Жаңа қатысушыларды шабыттандыру үшін
2025 жылы грантты кімдер жеңді?
Smart Remakers
Қатысушылар: Марат Динмухамет, Радиков Амирхан, Рахмидинова Раяна.
Жетекші: NXplorers тренері Исмаилова Гүлсәнәм Мирзалымқызы, Алматы облысы, Ұйғыр ауданы, Шонжы ауылындағы №1 Шонжы мектеп-лицейінің физика және математика пәндерінің мұғалімі.
Команда мектепте және үйде қағаз, шыны және тұрмыстық қалдықтардың шамадан тыс жиналу мәселесін таңдады. Бұл мәселе қалдықтарды бөлек жинау жүйесінің және қайта өңдеу мәдениетінің жеткіліксіздігінен туындайды.
Аталған қалдықтар көбіне қоқысқа тасталады немесе өртеледі. Алайда олар оқыту, шығармашылық және оқушылардың экологиялық ойлауын дамыту үшін құнды ресурс бола алады.
Команда өз жобасын дамытып, мектептегі басқа жобаларды жүзеге асыру үшін қалдықтарды пайдалануда.
ECOguardians
Қатысушылар: Дүйсен Даниял Қайратұлы, Ағайдар Ерасыл Ғаниұлы, Ақберген Бекнұр Ерболатұлы.
Тараз қаласы, дарынды балаларға арналған мамандандырылған IT мектеп-лицей-интернаты.
Жетекші: Ескермесова Ақмаржан Нұркенқызы.
Қазіргі уақытта Жамбыл облысында ағынды сулар ауыр металдармен және органикалық ластаушы заттармен ластанған.
Осы мәселені шешу мақсатында ECOguardians командасы мембраналық сүзу технологиясы арқылы ағынды суларды тазартып, экологиялық жағдайды жақсартуды мақсат етті.
Команда мақта қауызынан алынған белсендірілген көмір негізінде мембрана әзірлеп, оның көмегімен суды ауыр металдар мен органикалық ластаушы заттардан тазартуды жүзеге асырды.
Eco power Алматы
Қатысушылар: Саидуллаев Амир, Кириенко Ксения, Ауесхан Айсер.
Жетекші: Ақперов Нұрлан Қадырханұлы, Алматы қаласындағы №165 мамандандырылған лицейдің математика пәнінің мұғалімі, NXplorers тренері.
Жоба еден модульдеріне түсетін қадамдар мен қысымнан алынатын механикалық энергияны рекуперациялау жүйесін ұсынады. Әр панельдің ішінде екі тісті доңғалақ — үлкен және кіші — орналасқан, олар қозғалысты күшейтілген магниттері бар айнымалы ток генераторына береді. Модульге қысым түскен кезде механикалық энергия электр энергиясына айналады.
Жұмыс процесін дәл бақылау үшін панельдің астына пьезоэлементтер орнатылған. Олар түсетін жүктемені тіркеп, сигналдарды Arduino контроллеріне жібереді. Контроллер реле мен энергия жинақтау жүйесін басқарып, энергия шығынын барынша азайтып, зарядтаудың тиімділігін арттырады.
Жиналған энергия суперконденсаторларда немесе аккумуляторларда сақталып, жарықтандыруды, датчиктерді немесе басқа да төмен қуатты құрылғыларды қоректендіруге пайдаланылуы мүмкін.
Мұндай модульдік жүйе мектептерде, сауда орталықтарында, спорт залдарында және адам көп жүретін кез келген қоғамдық орындарда орнатуға қолайлы. Ол адамдардың қарапайым қадамдарын экологиялық таза электр энергиясының пайдалы көзіне айналдырады.
Жоба қалалық ортада таза энергия алудың заманауи әрі экологиялық шешімін ұсынады.
Lumora
Қатысушылар: Әсима Асетқызы, Мәлика Талғатбек, Дарина Болатбекова.
Жетекші: Аружан Нұртлеуова — жоба жетекшісі, NXplorers тренері.
Jetisu Green Volt — Талдықорған қаласындағы №18 мектеп-лицейінің Lumora командасы әзірлеген, экологиялық таза электр энергиясын өндіруге бағытталған инновациялық жоба.
Оқушылар айналмалы қалақтарды пайдаланбай, жел тербелістерін электр энергиясына түрлендіретін генератордың прототипін жасады. Бұл құрылғының қауіпсіз әрі шусыз жұмыс істеуін қамтамасыз етеді.
Жоба сондай-ақ құрылғының жұмысын және ауа райы жағдайларын бақылау үшін жасанды интеллект негізіндегі басқару жүйесін енгізуді көздейді.
Бастама баламалы энергетиканы дамытуға, дәстүрлі энергия көздеріне тәуелділікті азайтуға және тұрақты болашақты қалыптастыруға бағытталған.
Nova
Қатысушылар: Әбілхан Жандос, Тұрдәлі Аяулым, Камилжанова Алина.
Алматы облысы, Іле ауданы, Жайнақ ауылы, №31 орта мектеп.
Жетекші: Құлбаев Азамат Бектілеуұлы.
QozgaLight — қоғамдық орындарда (мектеп дәліздері, спорт залдары, кіреберіс аймақтар, баспалдақтар) адамдардың қозғалысы кезінде пайда болатын кинетикалық энергияны электр энергиясына айналдырып, оны жарықтандыруға және қуаты төмен электр құрылғыларын қоректендіруге пайдалануға бағытталған жоба.
Инвертордан алынған электр энергиясы жарықтандыру жүйелерін, ақпараттық тақталарды, USB қуаттау нүктелерін және басқа да қуаты төмен электр құрылғыларын қоректендіру үшін пайдаланылады.
Өткен жылдардағы жеңімпаз жобалар
Жыл сайын финалға өткен 5 команда өз мектептерінде экологиялық жобаларын жүзеге асыру үшін әрқайсысы 1 000 000 теңге көлемінде грант алды. 2026 жылдан бастап грант мөлшері 1 200 000 теңгеге дейін ұлғайтылды.
*Кестені солға қарай сырғытыңыз
JasylFest (Уральск)
Jasyl fest (Атырау)
Серіктестер
Қазақстан Республикасы
Оқу-ағарту министрлігі
Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің «Дарын» республикалық ғылыми-практикалық орталығы
«Шелл Қазақстан» компаниясы
«Caravan of Knowledge»
корпоративтік қоры
© 2026 Caravan of Knowledge
Контакты
Координатор проекта
Маженова Айгерим
+7 701 529 9998